Διαβάζοντας το βιβλίο με τα ποιήματα: Χάρτινα Δέντρα

Του Γιώργου Λέκκα

 

Μια συλλογή από ποιήματα που αγγίζουν την ψυχή και σε φέρνουν σε επαφή με εικόνες και συναισθήματα. Ποιήματα που μπορούν να σε ταξιδέψουν αλλά και να σε γαληνέψουν. 

 

Σου χαρίζω την ψυχή σου

«Βγήκα/ να ζητιανέψω/ για την ψυχή σου/ τα ψιχουλάκια/ απ’ το γαλάζιο/ που μας τυλίγει/ κι αν θα ζητήσεις/ να ξεδιψάσεις,/ να βρέξει φως» (σελ. 13).

Σ’ αγαπώ

«Σ’ αγαπώ/ που φυσάει στα δέντρα/ για να συνομιλούν/ τα φύλλα.

Σ’ αγαπώ/ που τα νερά/ επικοινωνούνε με τον ήχο/ σαν πουλιά.

Σ’ αγαπώ/ που σκοτεινιάζει/ κι όλα γίνονται/ σκιές του εαυτού τους. […]

Κι ο πιο αχνός/ αφρός της θάλασσας/ κι αυτός σ’ αγαπώ.

Κάθε αστέρι/ που μας βλέπει/ σ’ αγαπώ» (σελ. 15).

Το δάσος ξέρει, Οι άλλοι, Πρόλαβα να ζήσω, Γοητεία, Το τραγούδι της αγάπης, Σαν τα δέντρα, και πολλά ακόμη.

Χάνομαι

«Μ’ αρέσει/ να χάνομαι./

Ελεύθερος είναι/ μόν’ όταν χάνομαι./

Τότε σε βρίσκω,/ σαν χάνομαι./

Κλαίω τα δέντρα/ που ‘χουνε ρίζες στη γη,/ να μη χάνονται» (σελ. 34).

Και συνεχίζει και με άλλους ενδιαφέροντες τίτλους ποιημάτων, όπως:

Το δάσος φεύγει.

Μια θάλασσα που με πονάει.

Λύπη μου.

Ας κοιταχτούμε λίγο.

                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                      

Πηγή:

Γιώργος Λέκκας, 2009. Χάρτινα Δέντρα. Εκδόσεις Αρμός.

 

Νίκος Κουραβάνας & Ελένη Παπαδοπούλου, Ψυχολόγοι, MSc, MA.

Παρακολουθώντας την ταινία… When Love Springs

 «Τον επίλογο τον γράφεις εσύ για τον εαυτό σου»

«Στη ζωή υπάρχουν δύο στιγμές.

Αυτές που χάνεις κι αυτές που αρπάζεις…»

 

Όχι άλλες χαμένες στιγμές…

Η ταινία είναι γυρισμένη σε ένα μαγευτικό μέρος κοντά σε μια λίμνη, όπου οι δύο γονείς συναντιούνται με τα ενήλικα παιδιά τους για να γιορτάσουν την ανανέωση των δεσμών τους. 

 

Η ταινία επικεντρώνεται κυρίως στη μια από τις δύο κόρες, που είναι η πετυχημένη, η καριερίστρια, η τέλεια και η ώριμη. Σε αντίθεση, με τη μικρότερη αδερφή της, που έχει διαφορετικό στυλ, είναι πιο ‘’χύμα’’, καλλιτέχνης, χαλαρή, πιο ήρεμη και ανώριμη.

Η μεγαλύτερη κόρη μόλις χώρισε και προσπάθησε να ξεπεράσει τη σχέση της. Είναι πολύ δύσκολο να πάρει άδεια από τη δουλειά της. Είναι πολύ φιλόδοξη και θέλει να ανέλθει, με αποτέλεσμα η υπεύθυνή της να την πιέζει αρκετά ώστε να καταφέρει να γίνει στέλεχος της εταιρίας. Η αφοσίωση και η επένδυση στη δουλειά της την κάνει να στερείται από χαρούμενες και ευτυχισμένες στιγμές της ζωής και της οικογένειάς της.

Με μεγάλη δυσκολία καταφέρνει να πάει για την τελετή ανανέωσης όρκων γάμου των γονιών της σε ένα ειδυλλιακό μέρος, στο οποίο βέβαια βρίσκεται ένας ξενώνας σε αποσύνθεση, καθώς πλέον δεν έχει καθόλου κόσμο.

Εκεί συναντάει τυχαία τον πρώην της που έχει έρθει με τη νέα του σχέση, ενώ η ίδια δεν τον έχει ξεπεράσει. Για να μην το καταλάβει αυτός, του συστήνει ως αγόρι της τον ιδιοκτήτη του ξενώνα, ο οποίος είναι νέος και όμορφος.

Αυτή η συνάντηση και τα ψέματα που ειπώθηκαν τους βάζει σε ένα σύνολο από ανατροπές και κωμικές διαδικασίες αλλά ταυτόχρονα τους φέρνει πιο κοντά. Η κοπέλα αρχίζει να ζει πιο χαλαρές στιγμές, να περνά όμορφα, αλλά τελικά πιέζεται τόσο που θα φύγει πριν γίνει ακόμη η τελετή των γονιών της.

Το μετανιώνει και επιστρέφει. Τελικά θα επικρατήσει η λογική και η πίεση της δουλειάς ή το συναίσθημα και το πάθος για ζωή και σχέσεις;

Πόσο σημαντικό είναι να μην ξεχνάμε τον εαυτό μας, τα θέλω μας, την ηρεμία μας, τι ευκαιρίες που μας δίνει η ζωή;

 

Ταινία:

When Love Springs. 2023. https://www.imdb.com/title/tt24484852/.

 

Νίκος Κουραβάνας & Ελένη Παπαδοπούλου, Ψυχολόγοι, MSc, MA.

Διαβάζοντας το βιβλίο: Αλλάζοντας χέρια

Από τον αποχωρισμό των παιδιών στην υποδοχή τους

Του Γρηγόρη Αμπατζόγλου (Επιμ)

 

«Το θέμα της διακίνησης και της τοποθέτησης των παιδιών, η μετακίνηση των παιδιών σε "άλλα χέρια", σε πλαίσια υποδοχής, σε νέα οικογενειακά περιβάλλοντα, δεν αποτελεί ένα απλό ή αυτονόητο πέρασμα. Συνιστά ένα σύνθετο επιστημονικό και κλινικό ζήτημα με πολύ σοβαρές ανθρώπινες διαστάσεις, το οποίο απαιτεί τη συμβολή διαφόρων επιστημονικών πεδίων και επαγγελματικών ειδικοτήτων. Η επιστημονική γνώση, η ανθρωπιστική παιδεία και η ενημερωμένη ενσυναίσθηση αποτελούν απαραίτητα εργαλεία αυτής της συνεργασίας.

Το βιβλίο αυτό αξιοποίησε στην πρώτη του έκδοση την πλούσια κλινική εμπειρία και την διεπιστημονική γνώση που αναδύθηκαν, χάρη σε μια παιδοψυχιατρική πρωτοβουλία, μέσα από την σύσταση ενός δικτύου συνεργασίας φορέων και υπηρεσιών ως προς τις καταστάσεις ψυχοκοινωνικής οδύνης. Επιστημονική πυξίδα του η δέσμευση στο συμφέρον των παιδιών, σε συνάρτηση με την καλλιέργεια ενός επιστημονικού διαλόγου που αναζητά την κριτική σκέψη και τον ηθικό προβληματισμό.

Η έκδοση αυτή περιέχεται αυτούσια, ως πρώτο μέρος, στον παρόντα τόμο, όχι μόνο επειδή πολλά κείμενα διατηρούν την επικαιρότητά τους, αλλά και για να τονιστεί η αξία ενός ιστορικού βάθους και μιας απαραίτητης έννοιας διάρκειας και συνέχειας στα θέματα παιδικής προστασίας στον τόπο μας.

Κρίθηκε όμως απαραίτητη η προσθήκη ενός δεύτερου μέρους, μετά από τις ριζικές μεταρρυθμίσεις που επιχειρούνται στο χώρο της παιδικής προστασίας τα τελευταία χρόνια. Όχι μόνο προς ενημέρωση, αλλά και ως μια προτροπή συνέχισης ενός διεπιστημονικού διαλόγου, που θα αναδείξει τη σύνθετη φύση των ζητημάτων που προκύπτουν και την ανάγκη της εξατομικευμένης θεραπευτικής φροντίδας. Ο διάλογος αυτός, που ήδη διαχρονικά εμπεριέχεται στις σελίδες αυτού του βιβλίου, θα μπορούσε να πλαισιώσει όσο το δυνατόν καλύτερα το απαραίτητο μεταρρυθμιστικό εγχείρημα» (από το οπισθόφυλλο του βιβλίου).

«Η υιοθεσία δεν θα έπρεπε να γίνεται αντιληπτή ως απλώς η πάση θυσία ικανοποίηση της επιθυμίας ενός άτεκνου ζευγαριού να αποκτήσει παιδί, αλλά κυρίως ως η ευτυχής σύμπτωση αυτής της επιθυμίας με την πραγματική ανάγκη ενός παιδιού να αποκτήσει ένα νέο και σταθερό οικογενειακό περιβάλλον» (σελ. 179).

Στη διαδικασία της υιοθεσίας παίζει σημαντικό ρόλο το πώς θα καλυφθούν οι ανάγκες του υιοθετημένου παιδιού. Για το υιοθετημένο παιδί, πρωτεύοντα ρόλο παίζουν οι συναισθηματικές ανάγκες, όπως αγάπη και στοργή, αλλά και η αναγνώριση. Η αναγνώριση αποτελεί μια παραγνωρισμένη ανάγκη ενός παιδιού. «Πρόκειται για μια γενικότερη στάση των γονιών απέναντι στα παιδιά που δεν εξαντλείται σε ένα τυπικό συμβολικό περιεχόμενο, αλλά διαχέεται στην καθημερινότητα της κοινής οικογενειακής ζωής. Στην ουσία συνίσταται στη συνεχή προσπάθεια των γονιών να αφουγκράζονται βαθύτερες ανησυχίες ή ανάγκες των παιδιών, να προσλαμβάνουν τις υπόγειες συναισθηματικές κινήσεις τους, να αντιλαμβάνονται τις ιδιαίτερες κλίσεις και τα ενδιαφέροντά τους, με δύο λόγια να δείχνουν σεβασμό και έγνοια για την ιδιαίτερη ατομικότητα του παιδιού τους. να μπορούν ουσιαστικά να αναγνωρίσουν, να αγαπήσουν αλλά και να εκτιμήσουν τα παιδί τους για αυτό που πραγματικά είναι» (σελ. 181).

 

Πηγή:

Γρηγόρη Αμπατζόγλου (Επιμ). 2021. Αλλάζοντας χέρια. Από τον αποχωρισμό των παιδιών στην υποδοχή τους. Εκδόσεις University Studio Press.

 

Νίκος Κουραβάνας & Ελένη Παπαδοπούλου, Ψυχολόγοι, MSc, MA.

Σχέσεις που αποχαιρετάμε για πάντα…

Χωρίς να υπάρχει θάνατος

 

Ο θάνατος θεωρείται ο πιο βίαιος και ξαφνικός αποχωρισμός που μπορεί να μας συμβεί και να μας οδηγήσει στην απώλεια ενός ανθρώπου. 

 

Ωστόσο, υπάρχουν κάποιοι άνθρωποι που καλείσαι να τους αποχαιρετήσεις για πάντα όχι λόγω ενός ξαφνικού ή επικείμενου θανάτου αλλά λόγω αναγκαστικού αποχωρισμού, που προέρχεται από τρίτους παράγοντες, που σημαίνει χωρίς τη δική μας επιλογή.

Με ή χωρίς αντίο, υπάρχουν κάποιοι αποχωρισμοί που είναι βίαιοι, ξαφνικοί, αναγκαστικοί, χωρίς τη δική μας επιλογή.

Μπορεί να πονάς, να διαφωνείς, να θέλεις να αλλάξει αυτή η κατάσταση, αλλά ξέρεις ότι δε γίνεται. Μπορεί να μην είναι δική σου απόφαση αλλά αυτό δεν αλλάζει την κατάσταση, δε σημαίνει κάτι. Μια σχέση μπορεί να λήξει οριστικά χωρίς να υπάρχει θάνατος αλλά είναι σαν ένας θάνατος- μια οριστική κατάσταση, που δεν έχει επιλογή, δεν έχεις βούληση, δεν μπορείς να κάνεις κάτι.

Ακολουθείς το «ανακοινωθέν του θανάτου» της σχέσης και απλά πενθείς για αυτή τη σχέση. Είναι σαν ένα ανεπίλυτο πένθος, γιατί ο θάνατος δεν έχει επέλθει, όμως ξέρει πως δεν υπάρχει επιστροφή, δεν θα τον ξαναδείς, δε θα ξανακούσεις τη φωνή του, δεν θα ξανασυζητήσεις μαζί του, δε θα είστε ποτέ πια μαζί, ο ένας απέναντι στον άλλο- πρόσωπο με πρόσωπο…

Μπορεί να μην είναι αλλά το ‘χεις βιώσει σαν ένα βίαιο ξαφνικό θάνατο, που δεν πρόλαβες να κάνεις αποχαιρετισμούς, ούτε να πεις τα τελευταία λόγια, που πάντα έβλεπες στις ταινίες να λέγονται και τι θα μπορούσες να πρωτοπείς…

Οι βίαιοι αποχωρισμοί που πάντα ήταν ένα αγκάθι στη ζωή σου σε ακολουθούν και γίνονται ένας ζωντανός εφιάλτης στα όνειρά σου, που έρχεται ξανά και ξανά, υπενθυμίζοντάς σε πόσο αδύναμος και ανυπεράσπιστος είσαι σε αυτή τη ζωή…

 

Νίκος Κουραβάνας & Ελένη Παπαδοπούλου, Ψυχολόγοι, MSc, MA.

Όταν νιώθεις τόσο μικρός…

 Όταν νιώθεις ένα μικροσκοπικό ανθρωπάκι που δεν έχει δικαίωμα στον σεβασμό και στην ευγένεια, στη σωστή και δίκαιη αντιμετώπιση μπορείς να επιτρέψεις συμπεριφορές μη ανθρώπινες, συμπεριφορές που κανείς άνθρωπος δεν θα έπρεπε να ζει. 

Όταν υποτιμάς τον εαυτό σου και σκέφτεσαι τόσα αρνητικά για σένα ποιος περιμένεις να σε υπερασπιστεί, να νοιαστεί για σένα, να σε σεβαστεί; Ποιος περιμένεις να πει έναν καλό λόγο και να σε εξυψώσει;

Η λύτρωση, η ηθική επιβράβευση, η ικανοποίηση, η ανακούφιση μη περιμένεις να έρθει απ’ έξω… θα είναι πάντα προσωρινή, παροδική, μερική…

Το θέμα είναι να μπορέσεις να ορθώσεις αυτό το μικρό ανθρωπάκι εσύ ο ίδιος, να πιστέψεις σε αυτό, να του δείξεις πόσο αξίζει, πόσο μοναδικό είναι, πόσα μπορεί να καταφέρει.

Σκέψου λίγο πόσα καλά λόγια έχεις πει μέχρι τώρα σε αυτό το μικρό και ανυπεράσπιστο ανθρωπάκι. Πόσο το φρόντισες; Πόσο το κανάκεψες; Πόσο το ενθάρρυνες; Πόσο του έδειξες πόσο σημαντικό είναι για σένα;

Μίλα πιο συχνά σε αυτό το μικρό ανθρωπάκι και δώστου όλα τα εφόδια να μεγαλώσει, να σταθεί στα πόδια του, να ωριμάσει, να δει τι μπορεί να καταφέρει, να νιώσει σημαντικό και σπουδαίο.

Αυτό το μικρό ανθρωπάκι θα είχε πάντα τη δική σου ανάγκη. Γιατί μόνο εσύ μπορείς να το καταλάβεις και να το αφήσεις να δυναμώσει και να σου δείξει πόσο ώριμο είναι πλέον.

Αυτό το μικρό ανθρωπάκι σε έχει ανάγκη, σε χρειάζεται, σε θέλει δίπλα του.

 

Νίκος Κουραβάνας & Ελένη Παπαδοπούλου, Ψυχολόγοι, MSc, MA.

Διαβάζοντας το βιβλίο: Η Πολυάννα και το μυστικό της ευτυχίας

Της Ελίζαμπεθ Μπόρτον

 

Η Πολυάννα είναι η ηρωίδα σύμβολο της αισιοδοξίας και της ελπίδας.

«Ο εκδοτικός οίκος «ΑΓΚΥΡΑ» προσφέρει στους αναγνώστες του, στη σειρά: «Κλασικά της Άγκυρας», το βιβλίο «Η ΠΟΛΥΑΝΝΑ ΚΑΙ ΤΟ ΜΥΣΤΙΚΟ ΤΗΣ ΕΥΤΥΧΙΑΣ», ένα πραγματικό αριστούργημα, μεταφρασμένο από τον λογοτέχνη Γ. Τσουκαλά.

 

Το μυστικό της δικής της ευτυχίας, το είχε βρει η Πολυάννα όταν ήταν κοριτσάκι ακόμα, με το «παιχνίδι της χαράς». Αργότερα ανακάλυψε πως, πέρα απ' αυτόν τον ιδιαίτερο τρόπο για ν' αντιμετωπίζει τη ζωή και τα προβλήματά της, βρίσκεται η αγάπη. Η αγάπη των άλλων, που βγάζει το άτομο από τον εγωισμό του, ευρύνει τον ορίζοντά του και πλουτίζει τη ζωή του.

Μια προσωρινή δυσμένεια της τύχης, η αναχώρηση του συζύγου της για μια μακρινή αποστολή, αναγκάζει την Πολυάννα να κερδίσει τη ζωή της και τη ζωή των παιδιών της. Η συνάντησή της μ' έναν διάσημο γιατρό προσανατολίζει την ενεργητικότητά της σ' έναν δρόμο όπου, με τις ικανότητές της, θα έχει την ευκαιρία, άλλη μια φορά, να εξυπηρετήσει τους άλλους. Δεν πρόκειται τώρα πια για τον στενό κύκλο της οικογένειας της και μερικών φίλων, αλλά για άντρες και γυναίκες, που «βασανίζονται με τον εαυτό τους», εξαιτίας περιστάσεων, θλιβερών ή τραγικών, και που θ' αγωνιστεί για να τους ξαναβάλει στον ίσιο δρόμο…»

Η Πολυάννα είναι ένα βιβλίο το οποίο σε κρατά από την αρχή μέχρι το τέλος και σου δίνει το μήνυμα ότι είναι σημαντικό να μην παραιτείσαι, να μην απογοητεύεσαι, να μην το βάζεις κάτω…

Η Πολυάννα δεν παραιτείται από τη δική της ζωή και καταφέρνει να βοηθήσει και άλλους ανθρώπους, καθώς ο δόκτορ Μπένετ, που ήταν ψυχίατρος την επέλεξε ως βοηθό του, αφού μπορούσε να έχει τον ρόλο του υποστηρικτή, του εμψυχωτή, αλλά και του προσώπου που μπορεί να σκέφτεται και να δίνει εναλλακτικές λύσεις σε κάθε πρόβλημα που εμφανίζεται...

«Τα πράγματα δεν είναι ποτέ τόσο σκοτεινά, όσο φαίνονται… Κι άλλοι το είχαν πάθει αυτό. Μέσα στο ταραγμένο της μυαλό περνούσαν διάφορες σκέψεις…» (σελ. 18).

«Σκέφτηκε, επιστρέφοντας στην έμφυτη αισιοδοξία της- μια νύχτα μόνο θα ταλαιπωρούνταν μέσα στις χιλιάδες νύχτες της ύπαρξής μας… (σελ. 25).

Η Πολυάννα χρησιμοποιεί το παιχνίδι της χαράς: το να μάθεις τους ανθρώπους να βγαίνουν από τον εαυτό τους… «να ξεχνάς δηλαδή τις έγνοιες σου, γιατί πολύ συχνά αυτές οι έγνοιες δεν είναι τόσο σοβαρές όσο τις νομίζουμε κι εξαφανίζονται όταν σκεφτόμαστε κάτι άλλο…» (σελ. 50).

«Στις πιο απελπιστικές περιπτώσεις, όταν φαίνεται πως δεν υπάρχει ελπίδα να αποσπάσεις κάποιους ανθρώπους από τις προσωπικές τους απασχολήσεις ή από τις ονειροπολήσεις τους, που τις παίρνουν για πραγματικότητα… Σ’ αυτή την κατηγορία θα μπορούσατε να περιλάβετε ανθρώπους που δεν έμαθαν ποτέ να είναι ευχαριστημένοι, ή να απασχολούνται με οτιδήποτε άλλο εκτός από τα άμεσα προβλήματά τους» (σελ. 50).

Η Πολυάννα χαρακτηριζόταν από μια απέραντη ευγνωμοσύνη για όλες τις ευλογίες που είχε δεχτεί στη ζωή της, ενώ είχε διαρκώς μέσα της μια επιθυμία να βοηθάει τους άλλους…

«Τίποτα δεν έχει τόση σημασία, όση του δίνετε…».

 

Πηγή:

Ελίζαμπεθ Μπόρτον. 2006. Η Πολυάννα και το μυστικό της ευτυχίας. Εκδόσεις Άγκυρα.

 

Νίκος Κουραβάνας & Ελένη Παπαδοπούλου, Ψυχολόγοι, MSc, MA.