Του Αντώνη Χατζημωυσή
«Το παρόν βιβλίο μελετάει τρία συναισθήματα: την αιδώ, την αγάπη και την αγωνία. Η αιδώς εξετάζεται ως το κατεξοχήν συναίσθημα που ντρέπεται να πει το όνομά του, η αγάπη στην πολύπλοκη σχέση της με την ηθική και η αγωνία ως θεμελιώδης ανθρώπινη διάθεση, ικανή να αποκαλύψει βασικές αλήθειες για την ανθρώπινη ύπαρξη.
Κάθε συναίσθημα συντονίζεται με την κίνηση της ζωής μας από το παρελθόν (όπου συνέβη εκείνο για το οποίο αισθανόμαστε αιδώ) στο παρόν (όπου ενεργείται η αγάπη προς τον άλλο) και στο μέλλον (με την αγωνία που γεννά η απουσία βεβαιοτήτων). Η φιλοσοφική ανάλυση των τριών συναισθημάτων ευελπιστεί να συμβάλει στην εξήγηση γιατί η θυμική εμπειρία, ερμηνευόμενη έλλογα, αποτελεί μέσο ανακάλυψης της πραγματικότητας και πολύτιμη πηγή αυτογνωσίας» (Από το οπισθόφυλλο του βιβλίου).
«Όλα τα επεισόδια ντροπής απαιτούν την παρουσία άλλων ατόμων. Από αυτή τη συνθήκη εξηγείται η πληθώρα οφθαλμολογικών μεταφορών –η έμφαση στο βλέμμα, την επικριτική ματιά ή την παραίνεση: Πάρ’ τα μάτια σου από πάνω μου!» (σελ. 15).
«Αγάπη. Ως αποκλειστική σχέση μεταξύ δύο προσώπων όμως η αγάπη φαίνεται να στέκεται στον αντίποδα της ηθικής. Κύριο αίτημα του ηθικού λόηου είναι η απόδοση της ίδιας αξίας σε όλους τους ανθρώπους, απλώς και μόνο λόγω του ότι είναι άνθρωποι, κι η μέριμνα να προστρέχουμε στην ανάγκη τους, εάν και όποτε είναι αυτό εφικτό» (σελ. 31-32).
«Η διαφορά στη χρονικότητα έγκειται στο ότι ο φόβος αφορά το παρόν, ενώ η αγωνία το μέλλον. Η άποψη αυτή ακούγεται εύλογη, αλλά δεν μπορεί να είναι κυριολεκτικά αληθής, για τον απλό λόγο ότι ο φόβος συνιστά θυμική απόκριση σε αυτό που γίνεται αντιληπτό ως επερχόμενη βλάβη. Αν η βλάβη ήταν παρούσα, η αντίστοιχη θυμική κατάσταση δεν θα ήταν φόβος αλλά πόνος» (σελ. 53).
Πηγή:
Αντώνης Χατζημωυσής. 2020. Αιδώς, Αγάπη, Αγωνία. Εκδόσεις Πατάκη.
Ελένη Παπαδοπούλου- Νίκος Κουραβάνας, Ψυχολόγοι, MSc, MA
Δεν υπάρχουν σχόλια:
Δημοσίευση σχολίου