Διαβάζοντας το βιβλίο: Κοινωνία, Κοινότητα και Ψυχική Υγεία

Της Αναστασίας Ζήση

 

Το βιβλίο Κοινωνία, Κοινότητα και Ψυχική Υγεία επιχειρεί να εξηγήσει την κοινωνική προέλευση του ψυχικού πόνου, την παραγωγή και την αναπαραγωγή των κοινωνικών ανισοτήτων στην ψυχική υγεία. Συνδέει στοιχεία της κοινωνικής δομής και της κοινωνικής οργάνωσης με τον ψυχικό πόνο, παρουσιάζει τις θεωρίες της ετικετοποίησης και του κοινωνικού κεφαλαίου σε σχέση με την ψυχική υγεία, και συζητά τη σημασία των υποκειμενικών εμπειριών των ανθρώπων με ψυχιατρικό ιστορικό. Το βιβλίο Κοινωνία, Κοινότητα και Ψυχική Υγεία απευθύνεται σε επαγγελματίες-ερευνητές στο πεδίο της ψυχικής υγείας και σε φοιτητές των κοινωνικών επιστημών.

 

Στο βιβλίο περιγράφεται η ταυτότητα του τόπου, η οποία δεν αφορά την ιδιοσυγκρασία μιας τοποθεσίας αλλά την ιδιαίτερη σχέση και τον δεσμό ενός ατόμου με έναν συγκεκριμένο τόπο. «Ο δεσμός με έναν τόπο αναπτύσσεται μέσα από το πως έχουμε βιώσει ή βιώνουμε έναν τόπο, εκφράζεται ως ένα είδος προσκόλλησης ή ως επιθυμία να παραμείνει κανείς κοντά σε αυτόν, περιέχει συγκινήσεις και συμβολισμούς που τροφοδοτούν γνωστικές και συναισθηματικές διεργασίες, έναν τρόπο ερμηνείας του εαυτού μας. […] Η κοινωνική ψυχολογία του τόπου έχει δείξει πως οι σημασίες και τα νοήματα που αποδίδουμε σε έναν ιδιαίτερο τόπο διαμεσολαβούν της σχέσης ταυτότητας, στάσης και συμπεριφοράς σε σχέση με αυτόν» (σελ. 116).

Επίσης, μέσα από δύο θεωρητικούς (Baumeister & Leary, 1995) η συγγραφέας γράφει: «Οι άνθρωποι χαρακτηρίζονται από μια ισχυρή τάση να διαμορφώνουν, ανεξάρτητα των συνθηκών, ψυχολογικών, πολιτισμικών και άλλων παραγόντων, στενές και διαρκείς διαπροσωπικές σχέσεις, ομάδες και κοινότητες προκειμένου να ικανοποιήσουν τη βαθιά τους επιθυμία για σύναψη δεσμών. Η παρόρμηση αυτή των ανθρώπων έχει κυρίως τεκμηριωθεί από μελέτες κοινωνικής απομόνωσης, συναισθηματικής αποστέρησης και εγκατάλειψης οι οποίες έδειξαν ότι η έλλειψη ή η απώλεια συναισθηματικών δεσμών προκαλούν αρνητικές επιπτώσεις, συχνά σοβαρές και μακροχρόνιες, στη σωματική και ψυχική υγεία». Οι θεωρητικοί υποστηρίζουν ότι «η ανάγκη για προσεταιρισμό, δηλαδή να είμαστε σε επαφή με άλλους ανθρώπους, δεν περιορίζεται μόνο στις πρωταρχικές ψυχολογικές λειτουργίες αλλά διέπει τον τρόπο που διαμορφώνονται ευρύτεροι κοινωνικοί σχηματισμοί, πολιτισμικά δίκτυα και δομές της κοινωνίας» (σελ. 139).

 

Πηγή

Αναστασία Ζήση, 2013, Κοινωνία, Κοινότητα και Ψυχική Υγεία. Εκδόσεις Gutenberg.

 

Νίκος Κουραβάνας & Ελένη Παπαδοπούλου, Ψυχολόγοι, MSc., MA.