Τρίτη 19 Μαΐου 2026

Διαβάζοντας το βιβλίο: «Η απώλεια και το πένθος στη δόμηση του ψυχισμού»

«Κάθε ανθρώπινη ύπαρξη πορεύεται στη ζωή διαχειριζόμενη, μεταξύ άλλων, συνεχείς πολυεπίπεδες ματαιώσεις. Τις μικρές και μεγάλες απώλειες άλλοι καταφέρνουν να τις διαχειριστούν αρκετά καλά, άλλοι όμως αδυνατούν να τις διαχειριστούν. 

 

Το πένθος είναι η απάντηση σε μια απώλεια, αλλά μια ακυρωμένη απώλεια οδηγεί στο νηπενθές, δηλαδή σε αυτό που δεν επιτρέπει πένθος. Το υπό διαμόρφωση και ανάπτυξη ψυχικό όργανο, η εσωτερική ψυχική πραγματικότητα και η σχέση της με την εξωτερική, οι αλληλεπιδράσεις τους στις διάφορες αναπτυξιακές περιόδους του ανθρώπου και η σύνδεσή τους με την απώλεια και το πένθος είναι τα βασικά θέματα που αναπτύσσονται στον τόμο, και μέσα από αυτά διερευνώνται ερωτήματα όπως: Πώς ένα πρώιμο και ανώριμο Εγώ πορεύεται από τα πρώτα χρόνια της ζωής εντάσσοντας τις εσωτερικές και εξωτερικές εμπειρίες που κινούνται και συμμετέχουν στο πλαίσιο ευχαρίστησης - δυσαρέσκειας; Πενθεί το βρέφος, το νήπιο, ο έφηβος, και πώς αντιμετωπίζουν την απώλεια του αντικειμένου;» (από το οπισθόφυλλο του βιβλίου).

Το βιβλίο αναλύει πως οι εμπειρίες της απώλειας (θάνατοι, χωρισμοί, ματαιώσεις, αλλαγές) αποτελούν βασικά στοιχεία για την ανάπτυξη της προσωπικότητας και του ψυχισμού. Η απώλεια θεωρείται αναπόφευκτο μέρος της ζωής και το πένθος είναι η ψυχική διεργασία με την οποία ο άνθρωπος προσπαθεί να την επεξεργαστεί.

Στο βιβλίο αναλύονται ζητήματα, όπως η ψυχοδυναμική του πένθους και ο τρόπος που επηρεάζει τη δομή του ψυχισμού, οι πρώιμες εμπειρίες απώλειας στην παιδική ηλικία και η επίδρασή τους κατά την ανάπτυξη και οι μηχανισμοί άμυνας που χρησιμοποιεί το άτομο στην προσπάθειά του να διαχειριστεί την απώλεια. Επίσης, το βιβλίο διαπραγματεύεται τη διαφορά ανάμεσα στο υγιές πένθος και το παθολογικό πένθος, πώς το πένθος προσεγγίζεται από την ψυχοθεραπεία και τον ρόλο του πένθους στη διαμόρφωση ταυτότητας, σχέσεων και ωρίμανσης.

Το πένθος είναι μια διαδικασία ψυχικής μεταμόρφωσης, που βοηθάει το άτομο να γνωρίσει περισσότερο τον εαυτό του και να αναπτυχθεί. Το άτομο έρχεται αντιμέτωπο με απώλειες σε όλη του τη ζωή και διαμορφώνει τον εαυτό του μέσα από αυτές.

 

Πηγή:

Α. Ζαχαριά, Μ. Ματσουκά, Ν. Ταλούμη. 2024. «Η απώλεια και το πένθος στη δόμηση του ψυχισμού». Εκδόσεις Αρμός.

 

Νίκος Κουραβάνας & Ελένη Παπαδοπούλου, Ψυχολόγοι, MSc, MA.

Δεν υπάρχουν σχόλια:

Δημοσίευση σχολίου