Ή When the rainbow is enuf
By Ntozake Shange
Στο έργο της Shange αναδεικνύεται η ατρόμητη και ειλικρινή γραφή για τις γυναίκες που παραγκωνίζονται και περιθωριοποιούνται ακόμη και στις σύγχρονες κοινωνίες. Η συγγραφέας αντλεί έμπνευση από καθιερωμένες μορφές τέχνης για να δημιουργήσει ένα έργο που περιγράφει μια συγκεκριμένη κουλτούρα. Οι χαρακτήρες, που είναι γυναίκες, μιλούν με ειλικρίνεια για την εμπειρία τους, που είναι συναισθηματική και πιστευτή. Το έργο της είναι προκλητικό, δημιουργώντας προσωπικές συναισθηματικές αντιδράσεις και έντονα συναισθήματα στον θεατή.
Η Ntozake Shange αξιοποίησε στο έργο της τόσο τις προσωπικές της εμπειρίες ζωής όσο και τις εμπειρίες γυναικών που γνώρισε στην πορεία της. Αν και γεννήθηκε σε μια εύπορη οικογένεια, αναγκάστηκε να φοιτήσει σε ένα σχολείο φυλετικής ενσωμάτωσης, όπου βίωσε έντονες διακρίσεις. Σε νεαρή ηλικία παντρεύτηκε και σύντομα χώρισε, γεγονός που την υποχρέωσε να ξεκινήσει τη ζωή της από την αρχή.
Κατά τη διάρκεια αυτής της περιόδου, η Shange βρέθηκε σε βαθιά υπαρξιακή κρίση. Η ίδια έχει περιγράψει εκείνη τη φάση ως μια προσπάθεια να ανακτήσει τον έλεγχο της ζωής της, καθώς δεν μπορούσε να προσδιορίσει τη θέση της στην κοινωνία. Δεν ήταν πλέον σύζυγος ή κόρη και αναγκάστηκε να αντιμετωπίσει τον εαυτό της ως ανεξάρτητη γυναίκα, διαμορφώνοντας εκ νέου την ταυτότητά της.
Η Shange μεγάλωσε σε ένα περιβάλλον με έντονη επαφή με τις τέχνες, καθώς οι γονείς της τη σύστησαν από μικρή ηλικία σε καλλιτέχνες και πολιτιστικά ρεύματα. Αργότερα, η Shange σπούδασε διάφορες μορφές τέχνης, μεταξύ των οποίων η αφρικανική αφήγηση, η θρησκεία και ο χορός. Όλα αυτά τα στοιχεία ενσωματώθηκαν στο έργο της και διαμόρφωσαν τη μοναδική μορφή της σκηνικής της έκφρασης.
Το έργο αποτελείται από μια σειρά ποιητικών σκηνών που εκφωνούνται από επτά γυναίκες, καθεμία συνδεδεμένη με ένα χρώμα του ουράνιου τόξου. Οι φωνές τους δεν αντιστοιχούν σε συγκεκριμένους θεατρικούς χαρακτήρες, αλλά λειτουργούν συλλογικά, εκφράζοντας κοινές εμπειρίες, σκέψεις και συναισθήματα μαύρων γυναικών στις Ηνωμένες Πολιτείες.
Χωρίς να καταφεύγει σε γραφικές ή λεπτομερείς περιγραφές, το έργο εξερευνά ζητήματα όπως η ταυτότητα και η αυτοεκτίμηση, ο ρατσισμός και ο σεξισμός, καθώς και οι ανθρώπινες σχέσεις, η αγάπη και η προδοσία. Παράλληλα, αναδεικνύει τον πόνο που προκύπτει από αυτές τις εμπειρίες, αλλά και τη δύναμη, την αλληλεγγύη και τη διαδικασία της ίασης. Ο τίτλος του έργου υποδηλώνει ότι, παρά τις ιδιαίτερα δύσκολες εμπειρίες που παρουσιάζονται, η πορεία οδηγεί στην αυτοαναγνώριση, την αντοχή και την ελπίδα, με το «ουράνιο τόξο» να λειτουργεί ως σύμβολο πληρότητας και ζωής.
Το έργο θεωρείται σημαντικό, καθώς έδωσε φωνή σε εμπειρίες που μέχρι τότε σπάνια είχαν εκπροσωπηθεί στο θέατρο. Επιπλέον, αμφισβήτησε και ξεπέρασε τα όρια της παραδοσιακής δραματουργίας, συμβάλλοντας στη διαμόρφωση νέων θεατρικών μορφών. Για τους λόγους αυτούς, το for colored girls who have considered suicide / when the rainbow is enuf θεωρείται ορόσημο του φεμινιστικού και αφροαμερικανικού θεάτρου.
Richard, J.M. (2001). A thematic exploration of “For colored girls who have considered suicide/ When the rainbow is enuf”, by Ntozake Shange. Thesis, The University of Maine. Electronic Theses and Dissertations. 682. https://digitalcommons.library.umaine.edu/etd/682.
Νίκος Κουραβάνας & Ελένη Παπαδοπούλου, Ψυχολόγοι, MSc, MA.
Δεν υπάρχουν σχόλια:
Δημοσίευση σχολίου