Ο φόβος της αλλαγής...

Ο φόβος του αγνώστου παίζει σημαντικό ρόλο στο φόβο της αλλαγής. Πολύ συχνά, ο φόβος συνδέεται με άλλους φόβους του ατόμου. Προσεγγίζοντας τους εσωτερικούς μας φόβους θα πρέπει να έχουμε ως στόχο να ξεπεράσουμε αρχικά το φόβο της αλλαγής. 

Αν δεν αρχίσουμε να μπαίνουμε στη λογική του ρίσκου και της δοκιμής θα παραμείνουμε πάντα στην τρέχουσα κατάσταση με όλα αυτά που μας ενοχλούν. Είναι σημαντικό να μάθουμε να παίρνουμε ρίσκα στη ζωή μας, να τολμάμε να αλλάξουμε ότι μας ενοχλεί, να δοκιμάζουμε κάτι νέο όσο και αν έχουμε βολευτεί μέσα σε μία κατάσταση. Ξεκινάμε με τη σκέψη ότι η αλλαγή είναι καλή για τον εαυτό μας. Πως μπορούμε να ξεπεράσουμε το φόβο της αλλαγής; Μήπως πάντα έχουμε μια τάση να κοιτάμε προς το παρελθόν παρά προς το μέλλον; Όταν αντιστεκόμαστε σθεναρά στην οποιαδήποτε αλλαγή δεν επιτρέπουμε στον εαυτό μας να προσαρμοστεί στις αλλαγές και δίνουμε στον εαυτό μας το μήνυμα ότι δεν μας ταιριάζουν οι αλλαγές. Ωστόσο, αν μπαίναμε στη διαδικασία της αναζήτησης θετικών ανταμοιβών κατά τη διάρκεια της προσπάθειας για αλλαγή θα μπορούσαμε να κάνουμε ένα σημαντικό βήμα στο να ξεπεράσουμε το φόβο της αλλαγής. Τα οφέλη μπορούν να μας κάνουν λιγότερο ανθεκτικούς στην αλλαγή.

Κάποιες φορές η αλλαγή είναι αναπόφευκτη στη ζωή μας. Όμως, αν μας χαρακτηρίζει ένας φόβος για αλλαγή μπορεί να δυσκολευόμαστε πολύ να προσαρμοστούμε στην αλλαγή, αλλά και να αναγνωρίσουμε τα οφέλη αυτής της αλλαγής. Η αλλαγή προς το καλύτερο είναι αυτό που μπορεί να μας οδηγήσει σε προσωπική ανάπτυξη και εξέλιξη. Η αλλαγή συνδέεται άμεσα με την προσαρμογή. Προσαρμογή στις νέες καταστάσεις και συμμετοχή σε πολλά νέα και διαφορετικά πράγματα. 

Η αλλαγή μπορεί να μας προκαλεί αναστάτωση, να μας δημιουργεί ένα αίσθημα ανασφάλειας, με αποτέλεσμα να γινόμαστε πολύ διστακτικοί απέναντι σε οποιαδήποτε αλλαγή. Μόνο ξεπερνώντας το φόβο της αλλαγής μπορούμε να αξιοποιούμε κάθε ευκαιρία που έρχεται στη ζωή μας και να αλλάξουμε το μέλλον μας και να βελτιώσουμε τον εαυτό μας. 

Το βασικό ερώτημα που πρέπει να κάνουμε στον εαυτό μας είναι τι μας κρατά πίσω; Τι είναι αυτό που μας δημιουργεί τόσες αρνητικές σκέψεις, που λειτουργούν αποτρεπτικά στην αλλαγή; Το άγνωστο είναι τρομακτικό για πολλά άτομα. Οπότε ας ξεκινήσουμε να κάνουμε θετικές σκέψεις σχετικά με την αλλαγή- η αλλαγή μπορεί να μας οδηγήσει σε ένα σύνολο από νέες ευκαιρίες και να μας δώσει νέες δυνατότητες. Η αλλαγή προς το καλύτερο μπορεί να μας βοηθήσει να αναπτυχθούμε ως άτομα. Είναι σημαντικό να βιώνουμε το παρόν και να αντιμετωπίζουμε τα πράγματα στη ζωή όπως έρχονται. Στόχος είναι να επικεντρώνουμε το ενδιαφέρον μας σε όλα όσα θέλουμε να αλλάξουμε και να βρίσκουμε τρόπους παρέμβασης. Μόνο εμείς οι ίδιοι μπορούμε να συμβάλλουμε σε αλλαγές. 

Πως καταλαβαίνουμε ότι μας χαρακτηρίζει ένας φόβος για αλλαγή που μας κρατά πίσω, που δεν μας αφήνει να εξελιχθούμε; Μήπως η σκέψη για αλλαγή μας δημιουργεί άγχος και ανασφάλεια; Μήπως η σκέψη για αλλαγή μας οδηγεί σε ματαιώσεις ή μας καταβάλλει, με αποτέλεσμα να ακινητοποιούμαστε; Μήπως χρησιμοποιούμε στον εαυτό μας τη δικαιολογία ότι έχουμε τόσα να κάνουμε που ποτέ δεν έχουμε χρόνο για αλλαγές; Μήπως δεν είμαστε σίγουροι ή δεν ξέρουμε το τι τελικά θέλουμε;

Η αλλαγή μπορεί να αφορά διάφορους τομείς του εαυτού μας και της ζωής μας. Πότε ξεκινάει και πότε τελειώνει μια σχέση μας, τι είδους κινήσεις κάνουμε, πόσο εύκολα αποφασίζουμε να ξεκινήσουμε μια νέα δουλειά ή πως προσαρμοζόμαστε σε αλλαγές που συμβαίνουν είτε τις επιλέγουμε είτε όχι;

Βασικός στόχος είναι να ξεπεράσουμε το φόβο της αλλαγής και να προσαρμοστούμε στην αλλαγή. Πιο δύσκολα είναι τα πράγματα όταν καλούμαστε εμείς οι ίδιοι να αποφασίσουμε να κάνουμε κάποια αλλαγή στον εαυτό μας ή στη ζωή μας. Πόσο εύκολο είναι να αλλάξουμε συνήθειες ή στοιχεία που μας είναι οικεία; 

Τα περισσότερα προβλήματα και κυρίως τα περισσότερα χρόνια προβλήματα στη ζωή μας συνδέονται με την αντίστασή μας στις αλλαγές. Για κάθε αλλαγή θα πρέπει να αξιολογούμε τρία βασικά στοιχεία: την κατάσταση καθαυτή, τη διάθεσή μας και τους τρόπους που οι άλλοι μας επηρεάζουν. 

Γιατί η αλλαγή είναι τόσο δύσκολη;

Για το μυαλό μας είναι πιο εύκολο να προσδοκά συγκεκριμένα πράγματα, με βάση αυτά που ήδη έχει μάθει. Η αλλαγή γίνεται ακόμη πιο δύσκολη όταν έχουμε ήδη στις εμπειρίες μας κάποιες αποτυχημένες προσπάθειες αλλαγών. Επίσης, η αλλαγή είναι δύσκολη όταν από παιδιά έχουμε μάθει να αποφεύγουμε τις αλλαγές, να βολευόμαστε σε καταστάσεις ή να περιμένουμε να γίνει η αλλαγή με μαγικό τρόπο, χωρίς προσπάθεια και κόπο. 

 

Παπαδοπούλου Ελένη- Ψυχολόγος

Θυμός... ένα έντονο συναίσθημα...

Οι άνθρωποι που θυμώνουν έχουν τρία κοινά χαρακτηριστικά: πονούν ψυχικά, αισθάνονται ανήμποροι να κάνουν κάτι για τα αίτια του πόνου και έχουν μάθει μέσα στο οικογενειακό περιβάλλον ότι ο θυμός είναι ένας τρόπος να καλύπτουν τον πόνο που νιώθουν.

Ο θυμός ουσιαστικά ακολουθεί ένα φαύλο κύκλο από τον οποίο είναι δύσκολο να ξεφύγουμε. Τις περισσότερες φορές ο θυμός γίνεται μια άμυνά μας απέναντι στους άλλους. Ο θυμός μας κάνει να πονάμε και να θέλουμε να τιμωρήσουμε ή να εκδικηθούμε τον άλλο. Νιώθουμε ότι μόνο έτσι θα μας περάσει ο πόνος που νιώθουμε. Έτσι, επιλέγουμε να χτυπήσουμε τον άλλο με τα λόγια μας. Προσπαθούμε να τον κάνουμε να νιώσει τις ίδιες ενοχές, την ντροπή και την αδικία που νιώθουμε κι εμείς. 

Ο θυμός είναι ένα έντονα παρορμητικό συναίσθημα, που είναι δύσκολο να το ελέγξουμε. Θυμώνουμε, νιώθουμε την επιθυμία να τιμωρήσουμε τον άλλο, παροδικά νιώθουμε ανακούφιση, η οποία όμως είναι μόνο μια παραίσθηση, γιατί σύντομα νιώθουμε τελείως άδειοι εσωτερικά και νιώθουμε να καταρρέουμε. Ο μοναδικός τρόπος για να μην θυμώνουμε συχνά είναι να σταματήσουμε να χρησιμοποιούμε το θυμό ως μέσο προστασίας. Είναι σημαντικό να αναζητήσουμε το κόστος που έχει ο θυμός. Τι μας προκαλεί; Ψυχρότητα, αποξένωση, έλλειψη εμπιστοσύνης, έλλειψη για διάθεση βοήθειας και συνεργασίας. Αναζητούμε λοιπόν τα κίνητρα που θα μας βοηθήσουν να μην θυμώνουμε συχνά ή να προσπαθούμε να ελέγχουμε το θυμό μας. 

Δίνουμε χρόνο στον εαυτό μας να ηρεμήσει χωρίς να μιλήσουμε. Δεν είναι και η καλύτερη ιδέα να μιλήσουμε για το θυμό μας την ώρα που είμαστε πολύ θυμωμένοι. Επίσης, ψάχνουμε να βρούμε ποια άλλα συναισθήματα υπάρχουν κάτω από το θυμό μας. Τι άλλο δηλαδή μπορεί να κρύβει ο θυμός μας.

Προσπαθούμε να χαλαρώσουμε πρώτα σωματικά. Να αποβάλλουμε τη σωματική ένταση από τους μύες και να μπλοκάρουμε τις σκέψεις που μας προκαλούν ένταση, κατευθύνοντας τη σκέψη μας σε κάτι άλλο.

Ποιες είναι οι σκέψεις που κάνουμε και τι συναισθήματα μας προκαλούν; Θα ήταν βοηθητικό να αρχίσουμε να καταγράφουμε τις σκέψεις και τα συναισθήματα μας. 

   

  Παπαδοπούλου Ελένη- Ψυχολόγος                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                              

Ψυχαναγκαστική προσωπικότητα

Συνήθως είναι πεισματάρης, αυστηρός, τυπικός και συντηρητικός απαιτώντας από τους άλλους να τηρούν το πρόγραμμα και αυτά που ο ίδιος επιβάλλει. Επίσης, δυσκολεύεται να συγχωρέσει τους άλλους και είναι ελάχιστα ανεκτικός στα λάθη του εαυτού του αλλά και στα λάθη των άλλων. Δεν χαρακτηρίζεται από ψυχολογική ευελιξία, ενώ αυτό γίνεται εμφανές και στην εμφάνισή του, καθώς συνήθως παρουσιάζεται άκαμπτος και ανέκφραστος, με αυστηρή εμφάνιση και ψυχρή συμπεριφορά. 

Όσον αφορά τις κοινωνικές του σχέσεις μπορεί να γίνει επιθετικός ή κυνικός απέναντι στους άλλους ή και έντονα επικριτικός, ενώ ο ίδιος είναι ιδιαίτερα ευαίσθητος στην κριτική των άλλων. Η επιθετικότητα ωστόσο σε κάποιες περιπτώσεις καλύπτεται και το άτομο συμπεριφέρεται με ευγένεια, ευαισθησία και ευχαρίστηση στους άλλους.

Επιπλέον, τα ψυχαναγκαστικά άτομα μπορεί να εμφανίσουν και αμφιθυμία, που οφείλεται στις αμφιβολίες και τους δισταγμούς που βιώνουν, ενώ εκδηλώνεται με αμφίθυμα συναισθήματα αγάπης και μίσους για πρόσωπα και καταστάσεις. Ακόμη, το ψυχαναγκαστικό άτομο αν και εμφανίζεται απόμακρο και ψυχρό, συνήθως εξαρτάται σε μεγάλο βαθμό από τον περίγυρό του και κυρίως από ένα σημαντικό άτομο για το ίσιο. Συνήθως πρόκειται για μια σχέση εξάρτησης, όπου το άτομο από τη μία εξαρτάται από το άλλο άτομο, αλλά νιώθει και την ανάγκη να το ελέγχει, ενώ είναι το άτομο που μπορεί να του καθησυχάσει τους προβληματισμούς και τις ανησυχίες του. 

 

Η έλλειψη τάξης και προγράμματος μπορεί να προκαλέσει στο άτομο άγχος, φόβο, ανησυχία. Το άτομο μπορεί να νιώθει ανασφάλεια, μπορεί να νιώθει χαμένο. Η τάξη σημαίνει για το άτομο ασφάλεια, καθήκον, υποχρέωση, καθησυχασμό και ηρεμία.

Ελένη Παπαδοπούλου- Ψυχολόγος

Ναρκισσιστική προσωπικότητα

                

            

Η Ναρκισσιστική Προσωπικότητα

Τα άτομα που χαρακτηρίζονται από ναρκισσισμό αντλούν ευχαρίστηση από παράγοντες έξω από τον εαυτό τους. Είναι αρκετά ευαίσθητα απέναντι στην κριτική των άλλων, έχουν υψηλή υπερηφάνεια για τον εαυτό τους και εστιάζουν την προσοχή τους στην εικόνα που προβάλλουν προς τα έξω.

Στόχος είναι η αυτοαποδοχή και να μπορέσουν να κάνουν ουσιαστικές σχέσεις με τους άλλους. Πολλές φορές όταν εστιάζουμε πολύ στην εικόνα ξεχνάμε ή αγνοούμε την ουσία. Τα άτομα με ναρκισσιστική προσωπικότητα εμφανίζουν δυσκολίες αποχωρισμού, έντονη προσκόλληση στους άλλους, ντροπή και έμφαση σε στοιχεία που παρατηρούνται εύκολα από τους άλλους (ομορφιά, πλούτος, φήμη, εικόνα- εντύπωση που δίνουμε στους άλλους).

Επίσης, έχουν μία τάση για μεγαλομανία, έχουν έντονη αίσθηση σπουδαιότητας και μεγαλείου για τον εαυτό τους, νιώθουν έντονη ανάγκη να δέχονται θαυμασμό από τους άλλους, ενώ αδυνατούν να αναγνωρίσουν και να νιώσουν τις επιθυμίες, τις ανάγκες και τα αισθήματα των άλλων. Πιστεύουν ότι είναι μοναδικά άτομα και θέλουν να ξεχωρίζουν ανάμεσα στις συναναστροφές τους. Εκμεταλλεύονται τους άλλους προκειμένου να πετύχουν τους σκοπούς τους και συχνά φθονούν τους άλλους ή πιστεύουν ότι οι άλλοι τους φθονούν. Συχνά εμφανίζουν αλαζονική, υπεροπτική συμπεριφορά ή στάση.

Ωστόσο, εσωτερικά τα ναρκισσιστικά άτομα βιώνουν μια εσωτερική αίσθηση τρόμου, ανεπάρκειας, ντροπής, αδυναμίας και κατωτερότητας. Χωρίς τον θαυμασμό των άλλων νιώθουν ότι δεν υπάρχουν. Ο φθόνος που πολλές φορές εκδηλώνουν είναι αποτέλεσμα της προσπάθειας να νιώσουν καλύτερα μέσα από την περιφρόνηση των άλλων. Οι διαπροσωπικές τους σχέσεις κατά κανόνα είναι προβληματικές, εξαιτίας της ανάγκης τους για θαυμασμό, της αίσθησης ότι έχουν ιδιαίτερα δικαιώματα και της αδυναμίας τους να νιώσουν τις ανάγκες των άλλων.

Παπαδοπούλου Ελένη- Ψυχολόγος